Keson Kuyu İzni Gerekli mi? Yasal Süreç Rehberi

Bahçenize veya arazinize keson kuyu açtırmayı planlıyorsanız, aklınıza gelen ilk sorulardan biri muhtemelen "Kuyu izni almam gerekiyor mu?" olacaktır. Türkiye'de yeraltı suları devlet malı sayıldığından, kuyu açma izni konusu ciddi yasal düzenlemelere tabidir.

Bu rehberde, DSİ kuyu izni başvuru sürecini, gerekli belgeleri, izin türlerini, cezai yaptırımları ve muafiyet durumlarını detaylı olarak ele alacağız.

Yeraltı Suları ve Yasal Düzenlemeler

Türkiye'de yeraltı sularının kullanımı, Devlet Su İşleri (DSİ) Genel Müdürlüğü tarafından düzenlenmektedir. 167 sayılı Yeraltı Suları Hakkında Kanun ve ilgili yönetmelikler, kuyu açma ve yeraltı suyu kullanımına ilişkin temel çerçeveyi oluşturur.

Yasal düzenlemeye göre yeraltı suları:

• Kamu malı olarak kabul edilir
• Kullanımı DSİ iznine tabidir
• İzinsiz kullanım cezai yaptırım gerektirir
• Belirli koşullarda muafiyet sağlanabilir

Kuyu İzni Türleri

Kuyu ruhsatı başvurusu yapılırken, kuyunun kullanım amacına göre farklı izin türleri söz konusudur:

1. Sulama Amaçlı Kuyu İzni

Tarımsal sulama için açılacak kuyular bu kategoriye girer. Genellikle daha kapsamlı belgeler ve su tahsisi planlaması gerektirir. Bahçe sulama amaçlı kuyular da bu kategoride değerlendirilebilir.

2. Kullanma Suyu İzni

Evsel kullanım, hayvan içme suyu veya endüstriyel amaçlı kuyular için alınan izindir. Su kalitesi testleri ve kullanım miktarı beyanı gerekebilir.

3. Jeotermal ve Maden Suyu İzni

Sıcak su veya mineralli su çıkarılacak kuyular için özel izin prosedürleri uygulanır. Bu tür izinler daha karmaşık süreçler içerir.

İzin Türü	Kullanım Amacı	Süreç Karmaşıklığı
Sulama İzni	Tarımsal üretim, bahçe sulama	Orta
Kullanma Suyu İzni	Evsel, hayvan, endüstriyel	Orta-Yüksek
Jeotermal İzin	Sıcak su, termal tesisler	Yüksek

DSİ Kuyu İzni Başvuru Süreci

Kuyu açma izni almak için izlemeniz gereken adımlar şunlardır:

1. Ön Araştırma ve Planlama

Kuyu açmadan önce bahçenizde su ölçümü yaptırmanız faydalı olacaktır. Su potansiyelinin belirlenmesi, hem izin başvurusu hem de yatırım kararınız için önemlidir.

2. Başvuru Belgelerinin Hazırlanması

DSİ'ye yapacağınız başvuru için şu belgeler gereklidir:

• Başvuru dilekçesi: Standart form doldurulur
• Tapu fotokopisi: Arazinin mülkiyet belgesi
• Kira sözleşmesi: Kiracı iseniz noter onaylı sözleşme
• Kimlik fotokopisi: Başvuru sahibinin kimliği
• Harita: 1/25.000 veya 1/5.000 ölçekli kuyu yeri işaretli harita
• Su kullanım beyanı: Ne amaçla, ne kadar su kullanılacağı
• Teknik proje: Büyük kapasiteli kuyular için mühendis onaylı proje

3. DSİ Bölge Müdürlüğüne Başvuru

Belgelerinizi tamamladıktan sonra, bulunduğunuz ilin bağlı olduğu DSİ Bölge Müdürlüğü'ne başvuru yaparsınız. İstanbul için DSİ 14. Bölge Müdürlüğü yetkilidir.

4. Teknik İnceleme

DSİ uzmanları başvurunuzu değerlendirir. Gerekli görülürse saha incelemesi yapılır. Yeraltı suyu potansiyeli, mevcut kuyular ve çevresel etki değerlendirilir.

5. İzin Belgesi veya Ret

İnceleme sonucunda başvurunuz onaylanırsa kuyu ruhsatı düzenlenir. Ret durumunda gerekçe belirtilir ve itiraz hakkınız bulunur.

Kuyu İzni Maliyeti

Kuyu izni almak için ödemeniz gereken masraflar şunlardır:

• Başvuru harcı: 500-2.000 TL (kuyu tipine göre)
• Teknik proje ücreti: 1.000-5.000 TL (gerekli hallerde)
• Harita ve kadastro: 500-1.500 TL
• Noter masrafları: 300-800 TL (kiracı iseniz)

Bu rakamlar 2025 yılı için geçerli olup, her yıl güncellenmektedir. Keson kuyu maliyeti hesabı yaparken bu masrafları da göz önünde bulundurmalısınız.

İzinsiz Kuyu Cezası

İzinsiz kuyu açma veya izinsiz yeraltı suyu kullanımı ciddi yaptırımlar gerektirir:

İdari Para Cezaları

• İzinsiz kuyu açma: 50.000 - 200.000 TL
• İzinsiz su kullanımı: 30.000 - 150.000 TL
• Tekrar eden ihlaller: Ceza iki katına çıkar
• Ticari amaçlı kullanım: 500.000 TL'ye kadar

Diğer Yaptırımlar

• Kuyunun kapatılması: Mühürleme veya doldurma
• Su kullanım hakkı iptali: İzinli kuyularda bile uygulanabilir
• Hapis cezası: Ağır ihlallerde 6 ay - 2 yıl
• Tazminat: Çevresel zarar durumunda

Muafiyet Durumları

Bazı durumlarda kuyu izni almadan veya basitleştirilmiş prosedürlerle kuyu açılabilir:

1. Mevcut Eski Kuyular

167 sayılı Kanun'un yürürlüğe girdiği 1960 öncesinden beri kullanılan kuyular, belirli koşullarda muaf tutulabilir. Ancak kayıt altına alınmaları gerekir.

2. Küçük Ölçekli Kullanım

Bazı bölgelerde, sadece evsel amaçlı ve sınırlı miktarda su çekilecek kuyular için basitleştirilmiş prosedürler uygulanabilir. Ancak bu muafiyetler bölgeden bölgeye farklılık gösterir.

3. Yeraltı Suyu Koruma Alanları Dışı

DSİ tarafından belirlenen koruma alanları dışındaki bölgelerde izin süreci daha kolay olabilir.

4. Acil Durum İzinleri

Kuraklık, yangın gibi acil durumlarda geçici izinler verilebilir.

Mevcut Kuyu Sahiplerine Tavsiyeler

Eğer zaten izinsiz bir kuyunuz varsa veya izin durumunuzdan emin değilseniz:

1. DSİ'ye başvurun: Mevcut kuyunuzu kayıt altına aldırın
2. Af dönemlerini takip edin: Zaman zaman çıkan af yasalarından yararlanın
3. Belgeleri saklayın: Kuyunun ne zamandan beri var olduğuna dair kanıtlar toplayın
4. Profesyonel destek alın: Hukuki süreçler için uzman görüşü önemlidir

Sık Sorulan Sorular

Bahçeme kuyu açmak için mutlaka izin almam gerekiyor mu?

Yasal olarak evet. Ancak bazı muafiyet durumları ve basitleştirilmiş prosedürler mevcuttur. Bölgenize ve kullanım amacınıza göre DSİ'den bilgi almanız önerilir.

İzin almadan açılan kuyular tespit edilebilir mi?

Evet. DSİ, uydu görüntüleri, ihbar hattı ve saha denetimleri ile izinsiz kuyuları tespit edebilir. Ayrıca elektrik ve su aboneliği başvurularında da kontroller yapılmaktadır.

Komşumun kuyusu var, ben de açabilir miyim?

Her başvuru ayrı değerlendirilir. Aynı bölgede çok sayıda kuyu açılması, yeraltı suyu seviyesini olumsuz etkileyebileceğinden DSİ, yeni başvuruları reddedebilir.

Sonuç

Kuyu açma izni konusu, göründüğünden daha karmaşık bir süreçtir. Ancak yasal yollarla hareket etmek, hem cezai yaptırımlardan korunmanızı hem de su hakkınızı güvence altına almanızı sağlar.

2008'den beri İstanbul genelinde keson kuyu açımı, bakımı ve onarımı hizmetleri sunuyoruz. İzin süreçleri hakkında yönlendirme ve teknik destek için bizimle iletişime geçebilirsiniz.